Met vallen en opstaan naar een leven zonder afval

‘Mag ik mijn eigen potjes meebrengen?’

Begin 2017 werkten mijn lief en ik aan de keukentafel een ‘Actieplan Zero Waste’ uit. In plaats van te blijven zuchten over teleurstellende cijfers en slappe politici, besloten we te kiezen voor positieve actie. We bekeken ons afval en vroegen ons af hoe we het konden reduceren tot (bijna) nul.

Laat Google, Facebook en Youtube even los op de zoekterm ‘Zero Waste’ en in een mum van tijd oogst je een heleboel tips, recepten en verfrissende ideeën rond afvalvrij leven. We maakten een samenvatting van alle bruikbare informatie en gingen aan de slag. Elke stap maakt ons huishouden lichter en voelt als een kleine overwinning.

Uit de startblokken

Verklaar de jacht geopend op goed afsluitbare potten en doosjes in verschillende formaten. Verzamel alle plastieken en linnen zakken in je huis en vertrek voortaan niet meer naar de winkel zonder. Schrap de supermarkten uit je routine en stippel nieuwe routes uit naar kleine handelaars in je buurt, markkramers en afvalvrije winkels zoals Ohne en Be-O. Bekijk de inhoud van je vuilniszak en bedenk alternatieven voor elk stuk afval. Schrap een aantal gewoontes die veel afval veroorzaken maar niet noodzakelijk zijn. In het begin is het even wennen, maar geef jezelf een paar maanden en het wordt een automatisme.

Geef dorst geen kans

Omdat we ons kraantjeswater graag fris hebben, vullen we altijd 2 flessen om in de koelkast te zetten. We gaan zelden de deur uit zonder drinkfles, zo krijgt dorst minder kans en komen we onderweg niet in de verleiding om iets uit een drankautomaat te halen. Fruitsappen kopen we in herbruikbare, glazen flessen. Er is een ruim aanbod op de markt, van het appel-rabarbersap door Pajottenlander tot de Worldshake van Oxfam. Citroen-, munt-, gember- en bessenlimonades maken we regelmatig zelf, net als milkshakes en smoothies. Van bierflesjes gooien we de kroonkurken bij het PMD. Onze wijn tappen we af bij Ohne of Be-O. Sterke drank en likeur halen we bij Vom Fass.

 Koffie of thee?

Bij Javana laten we onze eigen potten vullen met verschillende soorten koffie en thee. Met een simpele French Press en een theepot met metalen filter zetten we onze afvalvrije bakjes troost. Een pot fruitige thee laat ik regelmatig afkoelen met wat suiker en citroensap bij, voor een zomerse ijsthee. Verse melk in retourflessen kunnen we via ons voedselteam bestellen bij De Zwaluw. We laten onze eigen flessen ook af en toe vullen door de Hoevemobiel. Omdat wij nogal veel melk drinken, staat er bij ons ook nog een bak glazen Inex-flessen in de kelder als back-up. Suiker kopen we in bulk.

Afvalvrij ontbijten

Naar de bakker gaan we met linnen zakken voor broden en eigen potten voor koffiekoeken en gebak. Muesli en cornflakes scheppen we uit de bakken van Ohne of Be-O. Havermout en bloem kopen we in grote papieren zakken van Flourpower. Yoghurt, platte kaas, choco en rijstpap komt van De Zwaluw. Voor honing hebben we geluk met een goede vriend die imkert. Fruit kun je gemakkelijk onverpakt vinden. Kleinfruit zijn we al 2 keer zelf gaan plukken in de Aveschoothoeve in Lembeke, een leuke uitstap met ons zoontje. Confituur maak ik zelf in de meest uiteenlopende smaken. De combinaties gember-sinaasappel en rabarber-framboos zijn hier alvast een hit. Zoete siropen koop ik van ’t vat bij Ohne. Eierdoosjes worden eindeloos opnieuw gevuld met nieuwe eitjes. Pannenkoeken bakken we zelf en van oud brood maken we wentelteefjes (en croques).

Stevige boterhamdozen

Via mijn voedselteam bestel ik af en toe een volledige bol kaas, die we dan zelf in plakjes snijden of raspen. Voor andere kaasjes en veggiespreads trek ik naar de winkel met mijn eigen potjes. Ik fabriceer ook regelmatig een eigen hummus of eiersalade. Soep vind ik één van de gemakkelijkste dingen om zelf te maken, met bouillonpoeder dat we in bulk kopen en verse kruiden uit ons moestuintje. Heel vaak eten we over de middag ook nog restjes. We vermijden vershoudfolie door onze lunch in stevige boterhamdozen te verpakken.

Warme kost

Alles van granen, bonen, pasta en rijst kun je gemakkelijk uit bakken scheppen bij Ohne of Be-O. Verpakkingsvrije groenten zijn overal te vinden. Olie, sojasaus en azijn koop ik van ’t vat of in een grote verpakking. Bij Spice Bazaar kun je eigen kruidenpotjes laten bijvullen. Seitan, passata, chutney en pesto maak ik zelf. Voor veggieburgers en het weinige vlees dat we eten, brengen we onze eigen potjes mee. Ik heb nu wel het geluk dat ik graag kook, maar dat is absoluut geen vereiste. Je kunt ook je eigen kommetjes over de toonbank van een traiteur of take-away schuiven. Er heeft ook nog geen enkele frituur onze eigen potten geweigerd.

Snacks & sweets

Dit was de moeilijkste categorie om aan te pakken. Chips werden verbannen. Mijn favoriete koekjes en chocoladesnoepjes kwamen er niet meer in. Roomijs bleek niet te vinden in herbruikbare verpakkingen en ijssalons zijn niet happig om je potje te vullen. Wat kwam er  in de plaats? Allerlei soorten noten en gedroogd fruit, chocoladedrops, zelfgemaakte yoghurtijsjes en snoep uit schepbakken. Het recept voor een simpele cake ken ik intussen al vanbuiten en op een kwartier draai ik een mix voor havermoutkoekjes of mueslibars in elkaar. Andere taartjes halen we meestal bij de bakker.

Keep it clean

Om ons te wassen gebruiken we een stuk zeep en een shampoobar. Appelazijn doet dienst als conditioner. Tandpasta maak ik zelf met kokosolie, baksoda en pepermuntolie. Mijn tandenborstel is gemaakt van bamboe. Scheren doen we met een metalen krabber waarvan je de mesjes kunt vervangen. Deodorant komt in de vorm van aluinsteen en een zelfgemaakte crème. Make-up draag ik alleen op feestjes en ook met parfum zijn we zuinig, die voorraad gaat dus nog wel even mee. Ik gebruikte vroeger wasbare luiers voor mijn zoontje en nu heb ik ook wasbare maandverbanden voor mezelf. Op droge huid wrijven we amandelolie. Voor snottebellen hebben we stoffen zakdoeken in huis. Alleen toiletpapier arriveert nog steeds in een plastieken verpakking en ook voor zonnecrème hebben we geen alternatief. Maar schoonmaakproducten hoef ik alvast nooit meer in een fles te kopen. Wasmiddel, vaatwaspoeder, WC-reiniger of allesreiniger, ik maak het allemaal zelf.

Er is nog steeds afval

Perfectie is de vijand van de vooruitgang. Ook wij zijn nog lang niet afvalvrij. Onze 2 katten krijgen naast hun droge korrels nog steeds nat voer uit blik. Bovendien mogen kattenbakkorrels niet op de composthoop, dat gaat dus ook nog steeds de vuilniszak in. Onze zoon komt regelmatig naar huis met prullen, traktaten van z’n klasgenoten en onrecycleerbare knutselwerkjes. Er is een printer stuk gegaan en wat speelgoed. Er zijn fietslichtjes en kleren gestorven. Er waren medicijnen, cadeaus, rietjes, ballonnen, ijsjes op plastieken stokje en pintjes uit wegwerpbekers. Er waren zwakke momenten waarbij we niet konden weerstaan aan snacks, filtersigaretten of koude blikjes frisdrank. Er waren weekendjes weg met vrienden die we niet wilden verpesten met ons gezeur. Ook op andere vakanties moeten we de principes wat loslaten om niet onnozel te worden.

Maar dat is ok. Wees mild voor jezelf. Lach met je eigen ellende als je rond middernacht nog iets staat te bakken. Zeg af en toe eens foert. Ga dan langs bij een buurvrouw en eet al haar chips op.

We helpen elkaar op Facebook, sluit je aan bij ‘Zero Waste Group’

Interesse in een lezing of workshop?

  • 65 tips om afscheid te nemen van afval
  • zero waste coaching op maat van je organisatie of bedrijf
  • maak je eigen schoonmaakproducten
  • zero waste cooking

 Contact

  •  info@monster-van-ness.com
  • 0472 456 402